Bodine de Walle over haar doodsgedachten.

Hoewel zowel haar moeder als haar opa manisch depressief waren, kwam de definitieve diagnose bij Bodine de Walle, inmiddels 72, pas laat.

“In mijn studententijd was ik veel met de dood bezig, ik las en schreef erover. Ik zat in mijn eerste depressie, maar had geen idee.”

Zo depressief als een deur

“Ik studeerde in Leiden, waar ik een lieve huisarts had, die helaas niet inzag hoe slecht het met mij ging. Toen ik mijn sombere gedachten deelde, dacht hij dat een paar gesprekken genoeg zouden zijn. Ik had toen meteen de psychiatrie in gemoeten. Een paar jaar later vroeg ik forensisch psychiater Smilde uit Almelo, een vriend van mijn ouders, wanhopig om hulp. Ik had het idee om mijn relatie te moeten beëindigen en mijn baan te moeten opzeggen… Hij zei: “Je bent zo depressief als een deur.” Een hele openbaring.

Verlies

“Ik was genoodzaakt een postdoctorale therapeuten opleiding te stoppen, wilde graag psychotherapeut worden. Ik wilde mensen genezen, in eerste instantie mijn moeder natuurlijk. Maar daar stak mijn eigen ziekte een stokje voor, dat ervaar ik nog steeds als een verlies. Bipolairen moeten door hun op- en af- ritme en hun wisselende inschatting van wat ze kunnen vaak veel opgeven en daar zijn grote verliezen bij.

Pas rond mijn 38e bleek dat ik niet alleen depressief, maar bipolair was. In de theater-opleidingswereld, waarin ik inmiddels als pedagoog werkte, viel mijn hypomane gedrag natuurlijk niet zo op.Er kon niet genoeg inspiratie zijn.”Na een wanhopige suïcidepoging als resultante van maanden depressie en relatie­pijn bleek de Valeriuskliniek geen enkel probleem te hebben met het stellen van haar diagnose.

Levensschool

Bodine was 25 jaar docent aan de Hogeschool voor de Kunsten, Faculteit Theater, in Utrecht. “Van leerlingen kreeg ik later terug dat ze hun tijd daar echt als le­vensschool hadden ervaren. Dat is misschien wel te danken aan mijn ziekte. Ik heb respect voor de kwetsbaarheid van het leven en de struggle die het kan zijn èn de creatieve uitdaging die het geeft.”

Het docentenbloed kruipt waar het niet gaan kan, want Bodine staat nu regel­matig weer voor een groep. Zo heeft ze als ervaringsdeskundige de cursus “Hoe overleef ik mijn doodsgedachten?” ontwikkeld die ze samen met een geestelijk verzorger geeft. De cursus geeft mensen die worstelen met doodsgedachten de mogelijkheid om aan de hand van thema’s te onderzoeken hoe hun leven toch van waarde kan zijn en hoe ze ermee verder willen.

Omgeving

Hartsvriendin Judith heeft een bijzondere rol gespeeld in Bodine’s eigen om­gaan met de dood. “Bij een afscheid in een sombere periode drukte zij mij op het hart: ‘Als je eruit wil stappen, bel me dan even. Dan berekenen we samen hoeveel pillen je nodig hebt.’ Dat was typisch haar humor. Hoewel het woord depressie toen nog nooit was gevallen, wist zij donders goed hoe ik er aan toe was. Die afspraak heeft lang stand gehouden. Tot ik haar 16 jaar later moest vertellen dat ik me niet aan de afspraak kon houden.

Ik dacht dat de bipolaire ontregelingen bij het ouder worden minder zouden zijn, helaas.”

Ik ben er weer “Een depressie overkomt je, vaak zonder reden, al probeer ik er wel betekenis aan te geven. Mijn laatste depressie, waar ik uit opkrabbel, kan samenhangen met het intreden van de ouderdom. Mijn krachten komen langzaam terug en alles wordt weer lichter. Het blijft raar en zwaar om jezelf in zo’n slechte staat mee te maken. Aan het einde van een depressie denk ik:” hè hè, ik ben er weer en dat geldt natuurlijk ook voor mijn relatie.”